Restaurant én opgetilde, hoogwaardige openbare ruimte. Deze functies zijn gebundeld in het nieuwe paviljoen aan de Tilburgse Piushaven. Ondanks of misschien wel dankzij de vanzelfsprekende invoeging in de historische context werkt het paviljoen als overduidelijke markering van het gebied en vergroot bovendien de belevingswaarde.
Het paviljoen is een ontwerp van The Cloud Collective (Bright en CIVIC architects), in opdracht van Orion Projectontwikkeling en Gemeente Tilburg. Het project vormt een uitwerking van het plan van Atelier Kwadrat voor de herinrichting van de haven in het kader van de herbestemming tot woonwijk. Dit plan voorziet in verbetering van de openbare ruimte en behoud van het nautisch karakter van het gebied. Het paviljoen draagt hieraan bij door de bestaande uitzichten over de haven in te kaderen en een ander perspectief toe te voegen: een panoramische blik vanaf een verhoogd publiek platform.
Het paviljoen staat op de Hopliedenkade. Vroeger diende deze locatie voor de overslag van graan; in recenter verleden voor publieke evenementen. Nu is de middenpier van de kade het domein van restaurant RAK en een verhoogd, deels overdekt plateau voor de bezoekers van de Piushaven. Het gebouw is op de zuidpunt van de pier geplaatst, met het restaurant strak langs het water. Hierdoor hebben de restaurantgasten vanaf achter de grote glasgevels een onbelemmerd uitzicht en blijft het grootste deel van de pier een open, voor iedereen toegankelijke ruimte.
De vorm en materialisering van het gebouw zijn onmiskenbaar geënt op de oude industriële haven met zijn ferme kademuren, zware schepen en robuuste bruggen. De karakteristieken van deze havenattributen komen terug in de basale hoofdvorm van het paviljoen, de stevige, industriële constructie en de matzwarte gevelvlakken. Staal en hout zijn de dominante materialen, want dat waren ze ook in de haven van toen.
Dat het paviljoen zich gedraagt als landmark én logisch element in zijn omgeving, zit ‘m niet in de laatste plaats in de integratie van alle bouwkundige elementen – van vloeren tot en met zonwering – in de stalen hoofddraagconstructie van H-profielen. Om de oude, houten fundering te ontzien, zijn de stalen kolommen zo’n 2 m binnen de gevellijn geplaatst. De overstekken die zo ontstaan, worden waar nodig opgevangen door het stalen randkader. Het overgedimensioneerde staalskelet met zijn robuuste, momentvaste verbindingen kan zónder stabiliteitswanden. Hierdoor zijn de plattegronden van het paviljoen volledig vrij indeelbaar en is het plateau berekend op massale toestroom van het publiek.
Locatie: Hopliedenkade, Tilburg • Opening: 9 oktober 2017 • Omvang: 260 m2 • Opdracht: Orion Projectontwikkeling en Gemeente Tilburg • Architectuur: The Cloud Collective (Bright Urban Futures en CIVIC Architects) • Constructief ontwerp: Archimedes Bouwadvies • Hoofduitvoering: BAM Bouw en Techniek • Staalconstructies: Janssen Lastechnieken • Foto’s: Stijn Bollaert, tekeningen: The Cloud Collective • Redactie: Arend Dolsma (Bouwen met Staal), maart 2018