Zuidblok - Amsterdam

Recht tegenover het Olympisch Stadion Amsterdam, op het voormalige parkeerterrein aan het Stadionplein, vormt Zuidblok een culinair centrum met hotel én de publieke pleinwand van het vernieuwde stadiongebied.

Het gebouw, naar ontwerp van Kollhoff&Pols architecten, omarmt zijn omgeving alsof ’t er altijd al heeft gestaan. Met gevels in een afwisseling van natuursteen, geglazuurd baksteen en wit stucwerk gaat de nieuwbouw een relatie aan met de naburige, monumentale, witte Citroën-garages en de bakstenen woonblokken van Amsterdam-Zuid. Op de transparante tweelaagse plint staat een forsere, relatief gesloten bovenbouw van eveneens twee lagen. Hiermee sluit het gebouw aan bij het stadion en de hogere appartementengebouwen.

Aan de oostzijde kraagt de bovenbouw spectaculair uit: zo’n 16 m in de lengte en over de gehele gebouwbreedte van 45 m. Eronder ontstaat zo een ruime, aangenaam beschutte buitenruimte aan het gerevitaliseerde stadionplein. De grote uitkraging wordt voorzien van ‘contragewicht’ via de kleine overstekken aan de andere zijden van het gebouw. De vlakke boogramen van de eerste verdieping zorgen voor geleding van de pleinwand.

De plint biedt huisvesting aan het Culinair Centrum, dat een food museum, kooktheater, kookschool en proeflokaal omvat. De uitkragende tweede en derde verdieping bevatten de 60 kamers van Hotel Twentyeight. De twee lagen onder het gebouw zijn bestemd voor expeditie en opslag en de parkeergarage die doorlopen tot onder het Stadionplein.

Evenwichtskunst in staal

De grote uitkraging en de gewenste openheid van de plint en flexibiliteit in de plattegrond introduceerden de toepassing van constructiestaal. Pieters Bouwtechniek ontwierp de draagconstructie als staalskelet met verdiepingvloeren en dakvloer van kanaalplaten. De uitkraging van de beide hotelverdiepingen is mogelijk gemaakt met twee, 6 m hoge vakwerkspanten met een lengte van 32 m. Daarvan kraagt 16 m uit, de andere 16 m steekt naar binnen om zo de uitkraging te balanceren. De spanten, zo’n 90.000 kg per exemplaar, bestaan hoofdzakelijk uit HD-profielen met een eigen gewicht van 744 kg per m1. Ze zijn opgenomen in de wanden van de hotelkamers. De kanaalplaatvloeren met druklaag zijn geïntegreerd in de vakwerkspanten, tussen de onder- en bovenregel.

In het midden rusten de spanten op een zware scharnierende ondersteuning en op twee drukkolommen van 750x750 mm, samengesteld uit plaatstaal en gevuld met beton. Elke kolom kan de belastingen (van meer dan 20.000 kN) afdragen op de fundering. De twee drukkolommen gaan vergezeld van een trekkolom die de uitkragende constructie in balans houdt. Alle kolommen staan op poeren van 6,7 x 6,7 m, onderheid met negen palen. Voor het gehele pand zijn in totaal 312 fibropalen van 24 m lengte de grond ingegaan.

Alle staalconstructies (in totaal circa 530 ton) zijn geëngineerd, gefabriceerd en gemonteerd door Buiting Staalbouw in Broekland/Almelo. Voor het transport over de weg zijn de grote spanten in delen geproduceerd en ’s nachts onder verkeersbegeleiding naar de bouwlocatie gegaan.

Projectgegevens

Locatie: Stadionplein 260, Amsterdam • Omvang: 12.800 m2 • Start bouw: mei 2015 • Oplevering: april 2017 • Opdracht: Culina Development (Vink Bouw en IQNN Development) • Architectuur: Kollhoff&Pols architecten • Constructief ontwerp: Pieters Bouwtechniek • Installatieadvies: Techniplan • Hoofduitvoering: Vink Bouw • Staalconstructies: Buiting Machinebouw & Staalconstructie, Almelo • Afbeeldingen: Luuk Kramer en Culina, impressies en tekeningen: Kollhoff&Pols architecten, constructiemodellen: Pieters Bouwtechniek • Redactie: Arend Dolsma (Bouwen met Staal), november 2018

Delen via