'STAAL etaleert onze bedrijfsfilosofie: open en transparant.' Ferdi Buijsrogge
Ferdi Buijsrogge,
Corperate Facility Manager Lely Agri Groep

Ferdi Buijsrogge (1974) is Corperate Facility manager van Lely Agri Groep, en verantwoordelijk voor de nieuwbouw van Lely in Maassluis. Dit ruim zestig jaar oude familiebedrijf levert regelmatig vernieuwende producten en diensten aan de (inter)nationale agrarische sector. Tot de innovaties uit het productengamma behoren automatische voersystemen en de bekende melkrobots. Lely laat op dit moment door Dura Vermeer Bouw Zuid West een nieuw bedrijfscomplex (af)bouwen. Het complex bestaat uit een kantoorgebouw van 10.300 m2 en 23.000 m2 productiehal in de Dijkpolder, vlakbij de huidige productielocatie aan de A20. Naar verwachting in het najaar 2013 neemt Lely de nieuwe huisvesting in gebruik. In navolging van de algehele bedrijfsstrategie heeft Lely gestreefd naar het meest duurzame bedrijfspand van Europa, in bouwen én gebruiken. Dat is behoorlijk gelukt. De hal heeft, als eerste gebouw in Europa met een industriefunctie, het ontwerpcertificaat BREEAM Outstanding gekregen. Het ontwerp van het kantoorgebouw is gewaardeerd met een BREEAM Excellent. (Inmiddels is aan beide gebouwen het BREEAM-oplevercertificaat Outstanding toegekend, red.).


Delen via

Ferdi Buijsrogge

'De Lely Groep groeit flink, sinds de eerste paal in april 2012 van het nieuwe pand de grond in ging, zijn er bijvoorbeeld al weer 276 mensen aangenomen. Dat heeft een positieve spin-off voor de lokale economie en bewoners. De gemeente Maassluis vroeg ons dan ook om bij uitbreiding binnen de gemeentegrenzen te blijven. Uiteindelijk is besloten dat Lely met het nieuwe hoofdkantoor tussen de bestaande productielocatie en de nieuwe komt. Het oude en nieuwe worden zo verbonden.’

‘Met de configuratie van bedrijfshal met gestapelde kantoren was vrijwel direct ook de constructieve opzet van de kantoren bepaald: met stalen vakwerkliggers waar de vrachtauto’s onderdoor kunnen.’

Met Machiel Hopman van ConsortArchitects zijn voor Lely verschillende verhuis-scenario’s ontwikkeld. Het meest uitgelezen scenario was naast de bestaande productielocatie, op het eigen terrein. Op dat moment ontstond ook de configuratie van de nieuwbouw: bedrijfshal met daarbij een stapeling van kantoorruimten. Ervaringen met een tijdelijke productielocatie in Rotterdam leerden dat het voor de bedrijfsvoering gunstig is om de kantoorfuncties samen te voegen bóven de productiehal en dat de hal, vanwege de logistiek, het best op het maaiveld kan staan. Daarmee was ook vrijwel direct de constructieve opzet van de kantoren vastgesteld: met ‘opgetilde’ stalen vakwerkliggers waar de vrachtauto's onderdoor kunnen rijden.

‘Met BREEAM krijg je een enorm instrumentarium om bouw en gebruik van het gebouw in te regelen op duurzame kwaliteit.’

De productiehal heeft het BREEAM-certificaat Outstanding van het Dutch Green Building Council ontvangen. Het kantoor haalde Excellent, een niveau daaronder, louter en alleen vanwege de verdiepinghoge glaspartijen. Volgens het Bouwbesluit vraagt een gebouw met veel glas om zoveel koeling, dat ’t buiten Outstanding valt. Waar we Outstanding wilden, nemen we Excellent voor lief: de initiële vormgeving van het kantoor moet overeind blijven. (Inmiddels is een BREEAM-oplevercertificaat Outstanding toegekend aan zowel de bedrijfshal als het kantoorgebouw, red.)

Met het betrekken van BREAAM bij ontwerp en uitvoering van een gebouw krijg je een enorm instrumentarium ter beschikking om de bouw en het gebruik van het gebouw in te regelen op een duurzame kwaliteit. Onze projectmanager Peer de Rooij is daar voor Lely exclusief mee belast, BREEAM vraagt om een actieve opdrachtgever die ook moet bijdragen aan de bewijslast... .

'Het kantoorgebouw heeft een stalen hoofddraagconstructie. We wilden namelijk grote open ruimten om onze bedrijfsfilosofie – ‘plat en transparant’ – tentoon te stellen.’

Voor BREEAM-certificering doet ’t er weinig toe welk constructiemateriaal je gebruikt: beton of staal. Bij de hal is gekozen voor beton, omdat het dak tevens dient als parkeerdek voor 500 auto’s. Hierdoor én vanwege de gewenste hoge isolatiewaarde is het dakpakket dik en zwaar geworden. Een andere overweging was dat de kolommen berekend moeten zijn op de aanrijdbelasting door bijvoorbeeld vorkheftrucks. Maar ja, eigenlijk geeft dat geen argument om staal uit te sluiten. Staal kan ook tegen een stootje. Om dockshelves te vermijden, is de gehele begane-grondvloer van de hal 1,2 m1 boven maaiveld geplaatst. De kruipruimte ónder de kanaalplaatvloer is benut voor doorvoer van leidingen en installaties, die je in de toekomst dan ook gemakkelijk kunt wijzigen.

Het kantoorgebouw heeft een stalen hoofddraagconstructie. We wilden namelijk grote open ruimten om onze bedrijfsfilosofie – ‘plat en transparant’ – tentoon te stellen.  Zo zijn de grote, dubbelverdiepinghoge vakwerkspanten ontstaan. Alle aansluitingen zijn geheel ‘boutvrij’. Vanuit de fabriek van Hollandia zijn de spantdelen aangeleverd en op locatie op positie gehesen en gelast. Machtig werk!

‘Laten we eerlijk zijn: kwalitatiever bouwen dan het Bouwbesluit is het nieuwe doel. Bouwbesluit is de ondergrens.'

Bij BREEAM is de herkomst van materialen wel punt van aandacht. We kunnen zó zeggen waar het glas of het staal, als ‘halffabrikaat’, vandaan komt. Maar op grondstoffenniveau is dat beduidend lastiger. De hoofdaannemer Dura Vermeer Bouw Zuid West, staalbouwer Hollandia, en de vele andere onderaannemers voldeden allemaal aan de milieuzorgeisen voor BREEAM Outstanding. Ze beschikten ook over een ISO 14001-certificaat. Slechts twee leveranciers hadden dit certificaat nog niet, gewoonweg omdat die certificering ook nog jong is. Ze hebben ontheffing gekregen, maar moesten wel per direct starten om op tijd en alsnog het certificaat te halen.’

Want laten we eerlijk zijn: beter bouwen dan het Bouwbesluit wordt de norm. Het is een kwestie van tijd dat alle gebouwen ‘Outstanding’ zijn. Moreel zijn bedrijven ook wel een beetje verplicht om daarnaar te streven. Daarnaast is het ook branding, het laat zien wie je bent en wat je marktpositie is. Op arbeidskosten en materiaal valt niet veel meer te bezuinigen. Op energie en gebruikslasten wel, en behoorlijk ook.

‘De bouwkosten van dit duurzame pand zijn hoger dan bij traditioneel bouwen, maar dat winnen we alleen al terug op de lagere gebruikslasten.'

De BREEAM-certificaten voor de realisatie worden verstrekt ná de oplevering. Overigens is bij definitief ontwerp al een ontwerpcertificaat BREEAM-Outstanding aan de hal toebedeeld en een Excellent aan het kantoor. Om de oplevercertificaten te verwerven, worden tijdens de bouw alle werkzaamheden gemonitord. Dat is wel een ‘bewijslast’ voor de hoofdaannemer én voor de onderaannemers. Wij hebben bij Dura een gebouw Outstanding gekocht. Dat werkt uiteraard kostenverhogend. Maar binnen tien jaar zijn alle investeringen terugverdiend, sommige maatregelen zelfs binnen vier jaar. De bouwkosten van dit duurzame pand zijn zo’n 10-12% hoger dan bij traditioneel bouwen, maar dat winnen we alleen al terug op de lagere gebruikslasten.

‘Maatschappelijk ondernemen is geen leuze meer, het is een levenshouding en daarmee een bedrijfsfilosofie.’

De Lely Groep staat voor efficiënte en verantwoorde agrarische producten. Dan horen het gebouw waarin je werkt, de producten die je gebruikt en de bijbehorende energielevels eveneens verantwoord te zijn. Bedrijfsauto's met veel roet uit de uitlaten hebben we ook al lang niet meer. Maatschappelijk ondernemen is geen leuze meer, het is een levenshouding en daarmee een bedrijfsfilosofie.

(Redactie: Marco Pauw, Bouwen met Staal.)