Parktoren en Rijntoren - Arnhem

Dat hoogbouw in staal met minimaal grondoppervlakte toe kan, bewijzen de Parktoren en Rijntoren in Arnhem. Op een smalle strook tussen het busplein en het station Arnhem – slechts 450 m2 – biedt de 68 m hoge Rijntoren 12.500 m2 kantooroppervlakte. De Parktoren met een hoogte van 65 m is goed voor 9.500 m2

De Park- en Rijntorens maken deel uit van de grootscheepse vernieuwing van het stationsgebied van Arnhem, naar het masterplan van UN Studio. Het station is aangemerkt als een van de zes halteplaatsen van de HSL en mag vanaf 2020 rekenen op 110.000 reizigers per dag. Speciaal voor de HSL worden op dit moment twee sporen en een vierde perron toegevoegd. Boven álle perrons komen nieuwe stalen kappen, tussen de perrons een nieuwe stalen passerelle en eronder een 750 m lange voet-/fietstunnel. In het voorjaar 2012 start ook de bouw van de transferhal, ter vervanging van het bestaande stationsgebouw. De oplevering van deze hal staat voor 2013.

Summum van intensief ruimtegebruik

Buiten het station is de nieuwbouw al klaar, als voorbeeld van hoe je omgaat met schaarse bouwgrond. Het overdekte busplein, de parkeergarage voor 1.100 auto’s en de Park- en Rijntorens staan op hooguit 20 hectare. Het glooiende landschap is benut om de verschillende functies op verschillende niveau’s te plaatsen: de garage op 21 m boven het maaiveld, het busplatform op 24 m en de kantoorgebouwen op 31 m.

Vormvrijheid in staal

De kantoren staan bijeen op een kavel van slechts 450 m2, ingeklemd tussen het busstation en het station. Toch bieden de gebouwen veel vierkante meters, omdat ze boven de derde bouwlaag ineens van 9 naar 16 m breed verspringen. Door de rondingen in de gevel worden deze overstekken echter gemaskeerd: de plint van de torens loopt vloeiend over in de schacht.

Alleen al de overstekken en rondingen waren belangrijke motieven voor de keuze van een staalskelet en staalplaat-betonvloeren, rondom een prefab betonnen kern. Zo waren de stalen vloerplaten eenvoudig op maat te knippen, waarna het gestorte beton als vanzelf volgde.

Gering in gewicht

Minstens zo zwaarwegend bij de materiaalkeuze was het geringe eigen gewicht van de staalconstructie. Hierdoor bleven de horizontale belasting op de fundering en zettingen bij de aangrenzende parkeerkelder beperkt. Ook was het geringe constructiegewicht een voorwaarde voor de uitkraging in de gevels.

Bouwen = assembleren

Met lichte stalen elementen ging het bouwen op een krappe, moeilijk bereikbare locatie bijzonder gemakkelijk. De onderdelen zijn zó van de vrachtwagen ingehesen en gemonteerd. Steeds per drie bouwlagen zijn eerst de kern aangebracht, direct daarna het staalskelet en de vloeren, en even later de gevelelementen van aluminium en glas.

Projectgegevens

Locatie: Utrechtse Straat, Arnhem • Opdracht: Eurocommerce, Deventer • Architectuur: UNStudio, Amsterdam • Constructief ontwerp: Van der Vorm Engineering, Maarssen • Hoofduitvoering: Van Grunsven Aannemersbedrijf, Erp • Staalconstructie: Zuid-Nederlandse Staalbouw (Hollandia), Fijnaart • Gevels: Sorba Projects, Winterswijk • Foto’s: UN Studio en Moolenaar Fotografie • Redactie: Arend Dolsma (Bouwen met Staal)

Delen via